Chemotherapie wordt voorgeschreven en opgestart door je arts in het ziekenhuis. Veel van de zorg errond kan daarna thuis gebeuren. Een thuisverpleegkundige van JJCare kan een chemopompje afkoppelen, je poortkatheter spoelen, inspuitingen geven, je nevenwerkingen mee opvolgen en je helpen met hygiëne en wondzorg. Zo hoef je minder vaak de weg naar het ziekenhuis te maken.
Wat doet de thuisverpleging, en wat doet het ziekenhuis?
Het ziekenhuis beslist over je behandeling: welke geneesmiddelen, hoeveel en wanneer. Wij schrijven geen chemotherapie voor en starten ze niet op. Wij doen de verpleegkundige zorg thuis, op voorschrift van je arts en volgens de afspraken van het ziekenhuis.
Soms beslist de arts-specialist dat een deel van je behandeling thuis verder kan lopen. Dat heet thuishospitalisatie. Het gebeurt enkel op beslissing van het ziekenhuis en volgens een zorgplan dat ziekenhuis en thuisverpleging samen opmaken. Meer over behandelingen via de ader thuis lees je bij intraveneuze therapie.
Een chemopompje thuis afkoppelen
Sommige chemotherapie loopt over een of meer dagen via een klein, draagbaar pompje. Het ziekenhuis sluit het aan op je poortkatheter of PICC-lijn. Daarna mag je naar huis, met het pompje in een tasje of aan je broeksriem. Is het pompje leeg, dan komt de thuisverpleegkundige het afkoppelen op het tijdstip dat het ziekenhuis heeft doorgegeven.
Zo gaat dat:
- De verpleegkundige controleert of het pompje volledig leeg is.
- Ze ontsmet haar handen en trekt handschoenen en ander beschermmateriaal aan.
- Ze koppelt het pompje voorzichtig los, zonder te morsen.
- Ze spoelt de katheter en haalt de naald uit je poortkatheter, of verzorgt je PICC-lijn.
- Ze bekijkt de huid rond de katheter.
- Het pompje en het gebruikte materiaal gaan in een aparte afvalcontainer, volgens de afspraken met het ziekenhuis.
Waarom niet zelf? Chemotherapie mag niet op je huid of in je omgeving terechtkomen. Het afkoppelen vraagt een vaste werkwijze en beschermmateriaal, en de verpleegkundige kijkt meteen of je katheter in orde is.
Wat als het pompje lekt of loskomt?
Raak de vloeistof niet aan met blote handen. Bel meteen het nummer dat je van het ziekenhuis kreeg. Zij zeggen je wat je moet doen. Hou dat nummer altijd bij de telefoon zolang je behandeling loopt.
Je poortkatheter of PICC-lijn
Tussen de kuren door moet je katheter soms gespoeld of verzorgd worden. De verpleegkundige spoelt de poortkatheter volgens het schema van het ziekenhuis, vervangt het verband van een PICC-lijn en let op tekens van infectie. Hoe dat precies gebeurt, lees je bij intraveneuze therapie.
Inspuitingen
Bij sommige behandelingen horen inspuitingen onder de huid. Bijvoorbeeld om je afweer te ondersteunen na een kuur, of om bloedklonters te voorkomen. Welke je nodig hebt, bepaalt je arts. Die inspuitingen moeten vaak op vaste dagen gebeuren. De thuisverpleegkundige komt ze bij je thuis geven. Meer over inspuitingen door een thuisverpleegkundige.
Nevenwerkingen mee opvolgen
Chemotherapie kan nevenwerkingen geven, zoals vermoeidheid, misselijkheid, minder eetlust, een pijnlijke mond, diarree of verstopping, en tintelingen in handen of voeten. Niet iedereen krijgt ze, en ze verschillen van behandeling tot behandeling.
Omdat de verpleegkundige je geregeld ziet, merkt ze veranderingen vaak snel op. Ze vraagt hoe je je voelt, meet je temperatuur als dat nodig is en geeft door aan je huisarts of het ziekenhuis wat opvalt. Ze stelt geen diagnose en past niets aan je behandeling aan. Moet je medicatie tegen misselijkheid op vaste momenten nemen, dan kunnen we helpen met het klaarzetten van je medicatie.
Wanneer bel je meteen het ziekenhuis?
Chemotherapie kan je afweer tijdelijk verlagen. Een infectie kan dan snel ernstig worden. Bel daarom meteen het ziekenhuis, ook ’s nachts of in het weekend, als:
- je koorts krijgt (meestal vanaf 38 °C, tenzij het ziekenhuis je een andere grens gaf) of koude rillingen hebt;
- je blijft braken of niet meer kan drinken;
- je veel diarree hebt;
- je kortademig bent of pijn hebt in de borst;
- je bloedt zonder duidelijke reden of veel blauwe plekken krijgt;
- de huid rond je katheter rood, pijnlijk of gezwollen is, of je arm of hals opzwelt.
Neem bij koorts geen koortswerend middel voor je gebeld hebt, tenzij het ziekenhuis dat zo met je afsprak.
Hygiëne thuis, tijdens en na een kuur
Resten van chemotherapie verlaten je lichaam via urine, stoelgang, braaksel en zweet, vooral in de eerste dagen na een kuur. Met een paar gewoontes bescherm je je huisgenoten:
- Ga zitten om te plassen, doe de deksel dicht en spoel twee keer door.
- Was goed je handen na elk toiletbezoek.
- Was bevuild beddengoed en kleren apart en meteen.
- Laat wie je helpt handschoenen dragen bij het opruimen van braaksel of het verschonen van incontinentiemateriaal.
Hoe lang dat nodig is, hangt af van je behandeling. Het ziekenhuis geeft je die informatie mee.
Ben je te moe om je alleen te wassen, dan helpt de thuisverpleegkundige bij de hygiënische zorg: wassen, huid- en mondverzorging. Een goede mondverzorging helpt ook om een pijnlijke mond te voorkomen of te verzachten.
Wondzorg
Na een operatie, of bij een wonde die door de behandeling moeilijk geneest, zorgen we ook voor wondzorg aan huis. Een huid die door de behandeling gevoeliger is geworden, vraagt extra zachte zorg.
Er zijn, ook als het moeilijk is
Een behandeling tegen kanker raakt meer dan je lichaam. Er is onzekerheid, vermoeidheid, soms angst, ook bij je partner en kinderen. JJCare werkt met kleine, vaste teams per regio. Je ziet dus meestal dezelfde gezichten, mensen die jouw verhaal kennen. Er is tijd voor je vragen en je zorgen. We overleggen met jou, je familie en je behandelende arts of specialist, zodat iedereen weet wat er gebeurt.
Veelgestelde vragen
Kan chemotherapie thuis gegeven worden?
Soms. Sommige chemotherapie bestaat uit pillen die je thuis neemt. Andere loopt thuis verder via een pompje dat het ziekenhuis aansluit. In bepaalde gevallen is thuishospitalisatie mogelijk. Je arts in het ziekenhuis beslist wat voor jou kan.
Hoe ziek ben je van chemotherapie?
Dat verschilt sterk van persoon tot persoon en van behandeling tot behandeling. Sommige mensen voelen zich vooral moe, anderen hebben meer last. Voor veel nevenwerkingen bestaan middelen die ze verlichten. Vertel het ziekenhuis en de verpleegkundige hoe je je voelt.
Wordt het pompje ook in het weekend afgekoppeld?
Ja. JJCare werkt het hele jaar door, 7 dagen op 7, ook in het weekend en op feestdagen.
Heb je een voorschrift nodig voor zorg bij chemotherapie?
Voor een deel van de zorg wel, al geldt dat sinds november 2025 voor minder zorgen dan vroeger. Vaak krijg je het voorschrift van het ziekenhuis bij de start van je behandeling. Twijfel je, vermeld het dan bij je aanvraag. JJCare regelt de betaling rechtstreeks met je ziekenfonds en vraagt geen remgeld.
Mag je bezoek ontvangen tijdens chemotherapie?
Meestal wel, en het kan veel deugd doen. Vraag wie verkouden of ziek is om even te wachten, en laat bezoekers bij het binnenkomen hun handen wassen. Het ziekenhuis kan zeggen of er voor jou extra voorzorgen nodig zijn.
Zorg aanvragen
JJCare verzorgt mensen thuis in Diksmuide, Kortemark, Staden, Houthulst, Hooglede, Koekelare en Roeselare. Heb je vragen of wil je zorg aanvragen? Je kan ons bellen op +32 51 79 27 51 of het formulier invullen.
